Migrazioak Altzan

Immigranteak Herrerara iristen. Marrazkia tamaina handian deskargatu

Altzan, beste leku askotan bezala, migrazio mugimenduak egon dira historian zehar, bai Altzako jendea beste leku batzuetara joan delako eta baita ere beste leku batzuetako jendea etorri delako hona. Altzako ekonomiaren oinarria urte luzez baserria izan denez, familia ugaritu ahala beste bizibide batzuk bilatu behar izaten zituzten baserritik kanpo: beste baserri batzuetan bilatzen zuten lana, edo zerbitzari zihoazen, edo fraide edo moja sartzen ziren, edo Ameriketara zihoazen... Arrazoi politikoengatik ere joan behar izan dute: karlistadetan (Altzan garrantzi handia izan zuten guda hauek), gerra zibilean, frankismoan... garai hauetan jendeak bere bizitokia utzi eta urrundu behar izan zuen.

Altzatarrekin izan ditugun elkarrizketetan, hainbatetan topatu gara Altzara 60. hamarkadan iritsi zen jendearekin. Garai hartan jende asko eta asko etorri zen, bai Gipuzkoako beste leku batzuetatik eta bai penintsulako leku askotatik ere. Caceres, Badajoz, Asturias, Valladolid, A Coruña, Lugo, Salamanca... Lan bila etorri ziren beren herrietan zailtasun handiak zeudelako gerra zibilaren eta frankismoaren ondorio ekonomiko eta politiko larri-engatik. Donostialdea eta Oarsoaldeako eskualdeetan, aldiz, industria asko zegoen, hau ere Francoren politiken ondorioz.

Bizi-baldintzak gogorrak ziren, lan-ordu asko egin behar zituzten eta gainera, ohikoa zen hainbat familia etxebizitza bakarrean bizitzea (10-13 pertsona pisu berean). Hala ere, etorritako jendearen arteko harremanak oso sendoak ziren eta jendeak asko laguntzen zion elkarri, horregatik altzatar askok poz handiz gogoratzen dituzte garai haiek.

Etorritako jendeak gauza asko ekarri zituen auzora, besteak beste, jolasak, kantak eta ohitura batzuk, euskaratu direnez, gaur egun euskal kulturarekin lotzen direnak. Leku desberdinetako jakintzak elkarlotzeak egin du Altza izatea gaur ezagutzen dugun modukoa.

Azken 25 urteotan, beste herrialde batzuetatik ere iristen ari da jendea auzora, beren herrialdeetan bizi dituzten egoera larrietatik urrundu nahian (gosea, bazterkeria, guda, gatazka larriak...): Maroko, Errumania, Ekuador, Kolonbia, Argentina, Errusia, Bolivia, Txina, Portugal... Etorritako migrante berri hauek auzoko giroan lagundu dute, beraien kultura eta ohiturak partekatu baitituzte, hemengoekin uztartuz. Batzuek, gainera, dendak zabaldu dituzte auzoan eta auzoko merkataritza txikia berpizten laguntzen ari dira.

Horrela, pixkanaka, aurretik auzoan bizi zirenek eta garai ezberdinetan etorri direnek Altza kulturalki aberasten dute eta bizimodu herrikoiak bizirik mantentzen dituzte.

 

Zure etxean kantatzen den abestiren bat konpartitu nahi zenuke? Animatzen zara beste norbaitek kantatzen duen abestia ikastera?